شالدون یا کاتتر موقت
# شالدون (Shaldon Catheter) چیست؟
---
## 🟥 ① شالدون چیست؟
شالدون (Shaldon Catheter) نوعی **کاتتر موقت دیالیز** است که برای شروع سریع همودیالیز استفاده میشود.
این کاتتر معمولاً در شرایط اورژانسی یا زمانی که بیمار هنوز فیستول یا گرافت آماده ندارد، داخل یکی از وریدهای بزرگ بدن قرار داده میشود تا امکان انجام فوری دیالیز فراهم شود.
شالدون برای استفاده کوتاهمدت طراحی شده است و نباید برای مدت طولانی در بدن باقی بماند.
---
## 🟦 ② شالدون در کدام قسمت بدن گذاشته میشود؟
شالدون معمولاً در یکی از وریدهای بزرگ زیر قرار میگیرد:
• ورید ژوگولار داخلی (گردن)؛ انتخاب اول
• ورید فمورال (کشاله ران)
• ورید سابکلاوین (زیر ترقوه)؛ فقط در شرایط خاص
انتخاب محل کاتتر به وضعیت بیمار و نظر جراح عروق بستگی دارد.
---
## 🟨 ③ چه زمانی از شالدون استفاده میشود؟
پزشک ممکن است در شرایط زیر شالدون را توصیه کند:
• شروع اورژانسی دیالیز
• نارسایی حاد کلیه
• آماده نبودن فیستول
• لخته شدن یا از کار افتادن فیستول
• عفونت یا مشکل گرافت
• نیاز موقت به دیالیز
پس از آماده شدن فیستول یا پرمکت، معمولاً شالدون خارج میشود.
---
## 🟩 ④ شالدون چه معایب و عوارضی دارد؟
مهمترین عوارض احتمالی عبارتاند از:
• عفونت
• لخته شدن کاتتر
• کاهش جریان خون هنگام دیالیز
• خونریزی محل ورود کاتتر
• آسیب به ورید
• جابهجا شدن کاتتر
به همین دلیل، مدت استفاده از شالدون باید تا حد امکان کوتاه باشد.
---
## ⬜ ⑤ نکته کلیدی
شالدون یک کاتتر **موقت** است. اگر بیمار به دیالیز طولانیمدت نیاز داشته باشد، باید هرچه زودتر برای ساخت فیستول یا در صورت لزوم گذاشتن پرمکت برنامهریزی شود.
---
## 📖 ⑥ بیشتر بدانید
- کاتتر دیالیز چیست؟
- پرمکت (Permcath) چیست؟
- تفاوت شالدون و پرمکت
- مراقبت از شالدون
- عفونت کاتتر دیالیز
- خارج کردن کاتتر دیالیز
---
## 👨⚕️ ⑦ نظر متخصص تپش
شالدون یکی از مهمترین ابزارهای نجات بیماران نیازمند دیالیز اورژانسی است، اما به دلیل خطر بالاتر عفونت و لخته، نباید بیش از زمان لازم از آن استفاده شود. از همان روزهای اول باید برای ایجاد یک دسترسی عروقی دائمی برنامهریزی شود.
---
## 🔵 ⑧ باورهای نادرست رایج
❌ شالدون یک کاتتر دائمی است.
❌ با شالدون میتوان سالها دیالیز انجام داد.
❌ اگر شالدون خوب کار کند، نیازی به فیستول نیست.
❌ شالدون فقط در گردن گذاشته میشود.
❌ بعد از گذاشتن شالدون دیگر نیازی به مراقبت نیست.
---
## 🟢 ⑨ خلاصه مقاله در ۳۰ ثانیه
✔️ شالدون یک کاتتر موقت برای شروع سریع دیالیز است.
✔️ معمولاً در ورید گردن یا کشاله ران قرار داده میشود.
✔️ از آن در شرایط اورژانسی یا تا زمان آماده شدن فیستول استفاده میشود.
✔️ به دلیل خطر بیشتر عفونت و لخته، باید در اولین فرصت با دسترسی دائمی جایگزین شود.
---
## 📚 منابع علمی
- KDOQI Clinical Practice Guideline for Vascular Access (2019)
- Kidney Disease: Improving Global Outcomes (KDIGO)
- Society for Vascular Surgery (SVS) Clinical Practice Guidelines
- European Society for Vascular Surgery (ESVS) Clinical Practice Guidelines
- National Kidney Foundation (NKF)